MA VIE DE COURGETTE
Mark Cousins sluit zijn documentaire A Story of Children and Film af met de vaststelling dat film nog in de kinderschoenen staat: “Films zijn als kinderen, en kinderen zijn als films”. De beeldfragmenten die hij toont maken echter duidelijk dat er al heel wat kinderfilms en films met kinderen gemaakt zijn die zorgden voor een krop in de keel en mateloos plezier. Zeker wanneer de makers vertrouwen op de kracht van beelden.
TONI ERDMANN
“We droegen onze Gouden Palm voor L’Enfant op aan de toen gegijzelde journaliste Florence Aubenas,” aldus Luc Dardenne, “achteraf vertelde ze me dat haar Iraakse gijzelnemers haar kwamen zeggen dat er in Cannes over haar gesproken werd. Zelfs zij keken naar de prijsuitreiking.” Een anekdote die aangeeft hoe wereldwijd de uitstraling van het filmfestival is.
THE GIRL ON THE TRAIN
Zijn boeken bijna altijd beter dan films – want diepgaander en een speelterrein voor je verbeelding – en is een literatuurverfilming steevast slechter dan de originele roman? Of zegt één beeld inderdaad meer dan duizend woorden en kan je daarom maar beter een boekverfilming (lees: film) bekijken dan (lees)tijd te verliezen door een (verfilmd) boek te lezen? En wat met schrijvers: is hun leven en artistieke activiteit wel (boeiend genoeg om) in filmbeelden te vatten?
SHOAH
De nazigenocide maakt mede door geschiedschrijving, literatuur en film deel uit van ons collectief geheugen. Via woord en beeld leeft de herinnering aan de getto’s en concentratiekampen voort. In het hart van deze holocaust-overlevering schuilt evenwel de paradox dat we ‘onvoorstelbaar’ gruwelijke feiten trachten te ‘verbeelden’.
FIEN TROCH
“Mijn eerste drie films hadden veel gemeen ook al waren ze heel verschillend van stijl,” zegt Fien Troch (° 1978), “ze hadden allemaal iets hermetisch, iets statisch, iets gesloten. Ik had echter het gevoel dat ik dit hoofdstuk moest afsluiten. Je kan Home zien als ‘een reactie op’ wanneer je weet dat ik telkens vertrek van ‘denken over’. Ik voelde heel erg dat ik dit meer verhalend en krachtiger moest vertellen. Minder afstandelijk ook. Ik wou er heel dicht opzitten en het heel hard tonen.” Met haar vierde langspeelfilm is Fien Troch niet langer de ster van de internationale filmfestivals maar breekt ze ook door bij een ruimer publiek. Toch blijft de Film Fest Gent winnaar trouw aan haar centrale thema, communicatiestoornis tussen generaties, en maakt Troch nog altijd cinema die wringt.
RAINER WERNER FASSBINDER
De Fassbinder-collectie wordt verder aangevuld met twee boxen. Daarin 13 minder bekende werken van de Duitse rebel die leefde en filmde alsof de duivel hem op de hielen zat.
I, DANIEL BLAKE
Gouden Palm winnaars tonen zich in Cannes meestal van hun meest narcistische kant. Trots en een tikkeltje ijdel. Tenzij hun naam Ken Loach is. Toen de Britse geëngageerde filmmaker in mei 2016 zijn tweede Gouden Palm in de wacht sleepte met I, Daniel Blake uitte hij vooral zijn woede omwille van “de wrede Britse bureaucratie die een draconisch sanctioneringssysteem heeft opgezet om aan armen duidelijk te maken dat het allemaal hun fout is, dat ze geen job hebben omdat ze onbekwaam en nutteloos zijn.” De 80-jarige veteraan blijft het publiek een geweten schoppen met humane aanklachtfilms. Hij staat, net als de broers Dardenne de eveneens tweevoudige Gouden Palm winnaars die tijdens datzelfde filmfestival La fille inconnue voorstelden, voor een sociaal realisme 2.0. Morele cinema met documentaire roots en een expressionistische inslag.
MIKE LEIGH
Veel cineasten bibberen voor de rituele persconferentie in Cannes, het festival dat hun film kan maken of kraken. Niet Mike Leigh. Die zorgt tijdens de vragenronde n.a.v. Another Year meteen voor vuurwerk door op de openingsvraag van een Sunday Times-journalist te reageren met “Ik beantwoord je vragen niet meer en je weet waarom. We gaan hier geen tijd verliezen, volgende vraag”. Even later onderbreekt hij iets vriendelijker iemand die afstevent op een vraag naar een koerswijziging met “deze film is even leven-bevestigend als Happy-Go-Lucky en bevat identieke donkere gedachten. Sorry dat ik je onderbrak maar dit kan je helpen je vraag te focussen”. Terwijl een journaliste die klaagt over het gelukkige koppel Tom & Gerri te horen krijgt “suggereer je dat we je waardevolle tijd verspillen terwijl je zou kunnen genieten van een film waar iedereen het moeilijk heeft?”
CLEOPATRA
“Dat meisje bezit authentieke glamour,” zei Richard Burton nog voor hij een eerste keer met Elizabeth Taylor huwde, “wanneer ik morgen stop met acteren ben ík binnen vijf jaar vergeten maar zij zal altijd blijven leven in de herinnering”. De op 79-jarige leeftijd overleden legendarische filmster nestelde zich in de geest van het publiek toen ze 11 was en bleef er tot vele jaren na haar laatste succesfilm. De klassieke Amerikaanse media schonken weinig aandacht aan het overlijden van de glamourkoningin met een privéleven dat even woelig was als de drama’s die ze vertolkte. Maar via blogs en sociale netwerksites verbonden fans Taylors sterrenstatus met haar présence in films zoals A Place in the Sun, Cat on a hot tin roof, Butterfield 8, Cleopatra en Who’s afraid of Virginia Woolf?.
BILLY WILDER
De beste komedie aller tijden? Volgens het American Film Institute is dat het uit 1959 daterende Some Like it Hot. De regisseur van deze absurde misdaadkomedie met Marilyn Monroe, Jack Lemmon en Tony Curtis? Billy Wilder (1906-2002), door acteur William Holden omschreven als “een brein vol scheermesjes en een hart vol schaamteloze brutaliteit”. Deze ‘scherpte’ leverde de Oostenrijks-Amerikaanse regisseur-scenarist een reputatie op van een cynicus die flirt met het vulgaire en die met plezier overal tegen aan schopt. Ten onrechte, humor bevat bij deze winnaar van zes Oscars niet enkel provocatie en bitterheid maar ook tederheid en romantiek.