Halina Reijn, Martin Koolhoven en Alex van Warmerdam zijn zowat de bekendste Nederlandse filmmakers de laatste jaren. Met Sven Bresser klopt een jong talent aan de deur. Zijn langspeeldebuut ‘Rietland’ dompelt oer-Hollands natuurschoon onder in de verontrustende sfeer van een somber psychologisch drama. Bresser fileert de morele vertwijfeling van een rietsnijder die een lijk aantreft op zijn perceel. “Alles draait om angst” aldus de regisseur-scenarist.

Film heeft het vermogen om via beeld en fantasie een historische werkelijkheid op verhelderende wijze zichtbaar te maken. Met The Secret Agent en I’m Still Here leggen Kleber Mendonça Filho en Walter Salles een open wonde in de Braziliaanse samenleving bloot: de nazinderende gruwel van de militaire dictatuur van 1964-85.

“We verdienen het te weten” lezen we op de affiche van Disclosure Day. Een scifi epos getekend Steven Spielberg dat aanleunt bij paranoïde jaren zeventig thrillers. De regisseur van E.T. the Extra-Terrestrial en Close Encounters of the Third Kind mixt samenzweringen, duistere machten en geheimgehouden buitenaardse bezoekers met een zoektocht naar ‘de waarheid’. Als kinetisch spektakel is het vintage Spielberg maar de meester verhalenverteller verkeert wel in een bijzonder donkere stemming.

De gebroeders Dardenne lagen mee aan de basis van de heropstart van de Brusselse Palace (voorheen Pathé Palace). Die arthouse viert nu 130 jaar filmkunst met de expo ‘Origins of Cinema’. Naast de eerste broers Pathé en Lumière projectoren ontdek je er Christiaan Huygens’ toverlantaarn én een nieuwe documentaire over Auguste en Louis Lumière.

Pale Rider is niet de eerste door Clint Eastwood geregisseerde film die indruk maakte – Play Misty for Me, The Gauntlet en Honkytonk Man openden onze ogen – maar het is wèl het eerste werk van hem waar we een uitgebreide bespreking over penden. In 1985, op een moment dat dit verre van evident was én in het progressieve cinefiele maandblad Andere Sinema.

Clint Eastwood is zowat God in Frankrijk maar toch werden sommigen van zijn films uitgespuwd of in het beste geval met de mantel der liefde bedenkt. Detectiveverhaal Blood Work zo’n film die net na Space Cowboys de Franse critici tot wanhoop dreef. Met ‘weinige overtuigende scenario’s’ en een tikkeltje te veel ironie leek hun idool de weg kwijt. Maar de volgende Eastwood bleek een meesterwerk: Mystic River.

De millenniumwissel leverde niet de voorspelde problemen op maar inspireerde Clint Eastwood wel tot een film die wat op een ‘bug’ in zijn oeuvre leek, het mega bizarre Space Cowboys. De fysieke drager beleefde nog hoogdagen en dat leverde dvd’s met soms interessant bonusmateriaal op. Zo kwamen we voor Film & Televisie (later Filmmagie) terug op films die bij hun release vaak ongemerkt passeerden. Zoals Space Cowboys.

In het Franse filmtijdschrift ‘Cahiers du cinéma’ werd bij de release van Heartbreak Ridge in 1987 gewezen op het feit dat Clint Eastwoods legerfilm inspeelde op acteur/president Ronald Reagans “America is back” motto. Dat was niet zo in Vlaanderen waar eerder schouderophalend werd gereageerd op dit werk. Wij schreven toen een kort stukje in filmtijdschrift ‘The Movie’, een publicatie met beperkte levensduur.

De Belgische broers Dardenne lossen met hun groepsportret van tienermoeders Jeunes mères hun immersieve stijl maar blijven focussen op mensen in de marge.

Het verhaal van film- en dromenmaker Francis Ford Coppola blijft boeien. Filmhistoricus Sam Wasson schreef met ‘The Path to Paradise’ een mystieke biografie die leest als een wonderlijke trip. Terwijl de Amerikaanse regisseur ons weergaloos kijkplezier serveert met ‘Megalopolis’, een ruim 40 jaar gekoesterde droom omgetoverd in een utopisch meesterwerk. Wie verder kijkt dan Hollywoods ‘kroniek van een aangekondigd financieel fiasco’ framing en Coppola’s chaotische stijlmix ontdekt het mythisch universum van een visionaire cineast. Spektakel gedrenkt in een bespiegeling over tijd, geheugen, macht, democratie en het belang van utopieën.