“Far from Heaven is geïnspireerd door All that Heaven Allows en mijn liefde voor de films van Sirk,” stelt Todd Haynes in de dvd-commentaar, “het is een pijnlijk liefdesverhaal waarin de liefde te groot is voor de personages, waardoor ze overstroomt naar de muziek, kleren, sets…”. De regisseur van I’m Not There maakt steevast uitpuilende films, gedreven door gevoelens en doordrenkt van ideeën en invloeden. Maar in tegenstelling tot die andere cineast uit Portland, zijn vriend Gus Van Sant, is Haynes géén postmodern filmmaker. Emotionele empathie vormt het hart van zijn ‘prachtige obsessie’.
“Mijn droom was niet om cineast te worden,” zegt de Vlaamse Caroline Strubbe, “ik werd regisseur om dit verhaal te kunnen vertellen”. Net als haar debuut Lost Persons Area is I’m the Same, I’m an Other een intimistisch-minimalistische film waarmee ze een persoonlijk trauma verwerkt. Een visuele, quasi stille film maar “het is niet omdat er nauwelijks gesproken wordt, dat er niets verteld wordt”.
Het verhaal van Incendies speelt zich af in een fictief Arabisch land, een metafoor voor alle landen in oorlog. De Frans-Canadese cineast Denis Villeneuve analyseert de conflicten in het Midden-Oosten via een familiale tragedie van Griekse proporties. Een episch drama vol strijd en lijden.
“Inception is een project waar ik zo’n tien jaar geleden aan begon,” zegt Christopher Nolan, “het leek me interessant om een film over dromen te maken, over hoe ons wakkere leven zich tot ons droomleven verhoudt”. Enkele kaskrakers later werd het een gestileerde en vrij ingewikkelde thriller die net zoals Finchers The Social Network in de traditie van Alfred Hitchcock de brug slaat tussen het mainstream- en arthouse-publiek.
Frontaal naakt en expliciete seks staan doorgaans borg voor een schandaal. Niet zo bij L’inconnu du lac dat in Cannes de filmhemel werd ingeprezen. “Ik had niet gedacht dat de reacties zo unaniem positief zouden zijn,” bekent Alain Guiraudie, “dat is tegelijk verrassend en beangstigend want ik tracht niet iedereen te behagen”.
James Franco is niet enkel alomtegenwoordig als acteur (Spider-Man, Milk, 127 Hours), zijn filmografie als regisseur oogt ondertussen best indrukwekkend. Franco’s passie voor Amerikaanse Zuiderse literatuur resulteerde al in verfilmingen van William Faulkner (As I Lay Dying, The Sound and the Fury), William Gay (The Long Home) en Cormac McCarthy (Child of God). Daar komt nu een uitstekende, door woede gedreven, adaptatie van John Steinbeck bij: In Dubious Battle.
“Vroeger zat de filmindustrie vol reuzen, nu zijn er nog slechts dwergen en concerns,” stelde Otto Preminger (1906-1986) vast aan het einde van zijn rijkgevulde carrière. En “Films maken in Hollywood is werken als voorman in een worstenfabriek.” Preminger was een onafhankelijk filmmaker en een auteur, maar geen narcist. “De ideale film is die waar je de regisseur niet opmerkt” beseft de maker van o.a. de a-typische oorlogsfilms In Harm’s Way.
De Amerikaanse cinema blinkt uit in ontluisterende, melancholische verhalen die verankerd zijn in de realiteit maar toch een hoog larger than life-gehalte bezitten. Verhalen die een tijdsgewricht – de jaren 60 (Selma), 70 (Inherent Vice) en 80 (A Most Violent Year,Foxcatcher) – fileren en daarbij racisme, hebzucht en narcisme als maatschappelijke onderstromen blootleggen. Paul Thomas Andersons briljante, geschifte Thomas Pynchon-verfilming is daarbij een buitenbeentje.
Christopher Nolan omschrijft zichzelf als «half Amerikaans, half Engels». Wat zich ook in zijn cinema weerspiegelt. De jonge cineast vertelt noirverhalen vanuit de eerste persoon maar laat de kijker die beeldenstroom toch af en toe evalueren. Zijn drie films nemen ons op half-emotionele, half-intellectuele wijze mee voor een ontdekkingstocht doorheen de menselijke geest. Following (1998), Memento (2000) en Insomnia (2002) brengen de mechanismen en kenmerken van de geest in kaart via een subtiel spel met narratieve structuur en point-of-view.
Met het meesterlijke Memento zette Christopher Nolan zich op de kaart als scenarioschrijver én als regisseur. Deze verrassende en creatieve film overtuigde zowel de producenten als de Amerikaanse gigant Warner om de Brit aan te trekken voor de remake van Insomnia. Dankzij Nolans origineel visueel en dramatisch inzicht verbrandde hij zijn vingers niet aan de Amerikaanse versie van Erik Skjoldbjaergs angstwekkend origineel. We spraken in Deauville met de cineast.
