apr 10, 2021 // by Ivo De Kock // actueel, Algemeen, drama, dvd, film, genre, regisseur // Reacties uitgeschakeld voor Black Jack: Rebels kinderavontuur van Ken Loach
Black Jack
In juni wordt Ken Loach 85 maar aan scherpte heeft de energieke Britse filmmaker nog niets ingeboet. Getuige ‘Dialogue sur l’art et la politique’, geschreven neerslag van een levendig gesprek tussen Loach en schrijver-socioloog Édouard Louis over sociaal geweld en het engagement van kunstenaars. Dat Loach reeds als jong cineast bijzonder kritisch was blijkt uit de Blu-ray release van ‘Black Jack’, een historisch jongerenavontuur uit 1979. Mijlenver verwijderd van het sociaal realisme dat vroege (‘Kes’) en recente (‘Sorry We Missed You’) Loach films verbindt maar een even krachtige en kritische doorlichting van een ondraaglijk onrechtvaardige samenleving.
Grand Prix van Cannes BLACKkKLANSMAN is grand cru Spike Lee. Een even omstreden als opwindende satire-annex-aanklacht die via een grotesk waargebeurd verhaal, de avonturen van een zwarte politie-infiltrant in het haat universum van de Ku Klux Klan, onderstreept hoe actueel het racisme en de raciale conflicten aangekaart in Do the Right Thing nog zijn.
Spike Lee’s passage in Cannes verliep niet onopgemerkt. Zijn uiteindelijk met de Grand Prix bekroonde BlacKkKlansman werd bedacht met een staande ovatie en tijdens de persconferentie haalde de Amerikaanse filmmaker uit naar Donald Trump omdat die bij het Charlottesville incident geen afstand nam van de Klan en de nazi’s: “De motherfucker had de wereld kunnen tonen dat we beter zijn dan dat.” Met het waargebeurde verhaal van een Afro-Amerikaanse detective die infiltreert in de extreemrechtse Klu Klux Klan wil Lee de wereld wakker schudden.
“Ik heb goden zien vliegen. Ik heb mensen wapens zien maken die ik me zelfs niet kon voorstellen. Ik heb buitenaardse wezens uit de lucht zien vallen. Maar iets zoals dit zag ik nog nooit.” Zegt Everett K. Ross (Martin Freeman), de gedesoriënteerde blanke C.I.A. agent die bewonderend reageert wanneer hij in Black Panther (2018) kennismaakt met een zwart Eldorado, het fictieve Afrikaanse land Wakanda. Ross is het kind in een snoepwinkel, dolblij wanneer hij uiteindelijk de kans krijgt om zèlf actieheld te spelen, én de toeschouwer in de film. Iemand die geacht wordt te genieten van popcorn voor de ogen (een indrukwekkend spektakel én universum) en van het gevoel getuige te zijn geweest van een heus evenement.
“Ik dacht lang dat ik steeds melodrama’s maak omdat ik hou van een uitvergrote realiteit en personages die intens leven,” zegt Darren Aronofsky, “maar melodrama staat voor drama met muziek, met melodie. Het is de kunst om archetypische personages te nemen en er muziek en andere zaken aan toe te voegen die het verhaal extremer maken”. Door “clichés en symbolen naar het uiterste te duwen” maakte de cineast van Requiem for a Dream, The Fountain en The Wrestler een visceraal horror-melodrama. Black Swan is een meesterwerk.
In 1982 leek Blade Runner niet voorbestemd om een cultklassieker te worden. Ondanks de visuele kracht van deze grimmige Philip K. Dick-verfilming. Ridley Scotts dystopische sciencefictionfilm flopte commercieel en de cineast betreurde opgedrongen wijzigingen. Kritische herwaardering opende echter de deur voor herwerkingen. Na de ‘Director’s Cut’ uit ‘92 volgt nu een ‘Final Cut’. De film zoals de regisseur hem voor ogen had. Een unieke ‘Collector’s Edition’ boxset vergelijkt de vijf versies en duidt dit meesterwerk.
Bij zijn release in 1982 flopte Blade Runner. Wat de weg opende voor een cultstatus én een ‘Director’s Cut’ die in 1991 de geschiedenis herschreef. Ineens was Ridley Scotts toekomstthriller een klassieker. Meer nog, de filmpers sprak over “de belangrijkste en meest invloedrijke sciencefiction film van de jongste 30 jaar”.
“Ik denk, dus ik ben” zei replicant Pris in Ridley Scotts op Philip K. Dicks ‘Do Androids Dream of Electric Sheep?’ gebaseerde distopische scifi klassieker Blade Runner. “De toekomst van de soort wordt duidelijk” belooft de trailer van Blade Runner 2049. Gelukkig koestert Denis Villeneuve twijfel.
Blade Runner 2049 leek een slecht idee. De zoveelste marketing-gestuurde lancering van een blockbuster franchise. Maar gelukkig is Denis Villeneuve zelf geen fan van ‘moderne’ herwerkingen van jaren ’80 films en geeft hij een contemplatieve twist aan het immersive cinemaspektakel. Door ons onder te dompelen in de geest en het emotionele leven van de protagonisten van het door Philip K. Dick en Ridley Scott geïnspireerde distopische neo-noir sciencefictionverhaal maakt Villeneuve zijn eigen The Godfather Part II. Een sequel die beter (dramatischer, diepgaander en intenser) is dan de originele Blade Runner.
“Roger Deakins behoorde tot de kleine groep waarmee ik Blade Runner 2049 voorbereidde,” stelt regisseur Denis Villeneuve in een making of, “hij was vanaf het begin de vader van de filmtaal. Dus het is net zo goed zijn film als de mijne. Het behoort tot het beste wat hij gedaan heeft.” Dat vond de Academy ook zodat Deakins terecht met een Oscar aan de haal ging.
