Na de John Wayne propagandafilm The Green Berets (1968) kwam de Vietnamoorlog lang enkel aan bod in documentaires (Hearts and Minds, Winter Soldier). Tot in 1978 Michael Cimino’s Oscarsucces met The Deer Hunter de weg opende voor Apocalypse Now, Platoon e.v.a.. Met dank aan enkele ondertussen in de vergetelheid geraakte releases van datzelfde jaar: Coming Home, The Boys in Company C en Go Tell the Spartans.
De Franse filmmaker François Ozon draait steevast literair verankerde universele, tijdloze fictiefilms die draaien rond vrouwen. Genre 8 Femmes, Angel en Frantz. Een uitzondering, Grâce à Dieu, het op ware feiten gebaseerde verhaal van drie slachtoffers van een pedofiele priester die jarenlang strijd leverden om het misbruik aan de kaak te stellen.
Film maakt het mogelijk om de grootschalige impact van een conflict te illustreren door het te herleiden tot een kleine, menselijke schaal. Getuige Grace is gone, een klein maar aangrijpend drama over een manager van een doe-het-zelf zaak, Stanley Philips, die verneemt dat zijn echtgenote tijdens een militaire missie in Irak sneuvelde en niet weet hoe hij dat tragische nieuws aan zijn twee dochters Heidi en Dawn moet overbrengen. Grace is weg en achterblijver Stanley wordt geconfronteerd met zijn onvermogen om te communiceren en om te gaan met verlies.
500 Days of Summer, Little Miss Sunshine, Garden State, Rushmore; de invloed van de iconische sixtiesfilm The Graduate op de toon, de thema’s en de stijl van veel hedendaagse romantische komedies is overduidelijk. Mike Nichols tekende voor een melancholische meditatie over leven en liefde gedragen door twee ijzersterke duo’s: Dustin Hoffman & Anne Bancroft en Simon & Garfunkel.
De Franse cineaste Rebecca Zlotowski maakt films om het leven te intensifiëren. Eerst het impressionistisch fragiel coming-of-ageverhaal Belle épine en nu het expressionistisch giftig liefdesverhaal Grand Central. Opnieuw met een energieke Léa Seydoux.
“De toeschouwers zijn al die geprefabriceerde, voorspelbare films beu,” zegt Benoît Delépine, “ze willen verrast worden door ongewone onderwerpen en onverwachte filmwijzen”. Samen met Gustave Kervern serveert hij ons daarom de anarchistische komedie Le Grand Soir, waar naast Benoît Poelvoorde en Albert Dupontel zijn eigen hond de show steelt. “Hij is een echte punk, ongemanierd en oncontroleerbaar, de tegenpool van de viervoeter in The Artist!”
Toen de broers Dardenne in Luik hun La Fille Inconnue draaiden, was Julia Ducournau er aan de slag met haar debuut, de Frans-Belgische productie Grave (internationale titel: Raw) die zich later ook in Cannes zou laten opmerken (in de nevensectie Semaine de la Critique). “Het grappige was dat wanneer we ’s nachts de stad introkken om te gaan drinken, we in bars telkens botsten op hun crew,” aldus Ducournau.
Gran Torino is een uitvergrote antiracistische parabel met thema’s zoals eer, wraak, gerechtigheid, boetedoening en verantwoordelijkheid. Kortom, de Eastwood die we kennen van Unforgiven, A Perfect World, Mystic River en Million Dollar Baby. Alleen is de waarschijnlijk laatste film waarin de regisseur ook acteert een testamentfilm. Een spiritueel drama waarin de 78-jarige meester aangeeft dat het Eastwood-personage letterlijk en figuurlijk getekend is. Maar ook dat hij sceptisch staat tegenover geweld en heroïsme.
“Zolang Facebook blijft onze informatiesnelweg bevuilen en onze democratische processen verstoren”, vertelde documentairemaker Karim Amer aan Deadline, “zal onze samenleving niet veranderen.” Samen met Jehane Noujaim viseert hij in de Netflix-documentaire ‘The Great Hack’ al wie de data goudmijn van sociale media gebruikt om via emotionele triggers burgers te manipuleren. Sommige getuigen flirten met ambiguïteit en de rol van Steve Bannon had nog meer mogen uitgespit worden. Maar naast verhelderende informatie reikt deze urgente documentaire ook cruciale vragen aan over data-misbruik en het verweer van gebruikers in de digitale wereld.
Terwijl Amerikaanse superhelden films steevast bejubeld worden, ongeacht hoe dwaas en cinematografisch onbenullig ze zijn, wordt Oosters popcorn vertier genadeloos neergesabeld. Dat merkte de Chinese filmmaker Zhang Yimou toen zijn epos ‘The Great War’, een superproductie met Matt Damon in een van de hoofdrollen, in de V.S. bijzonder vijandig werd onthaald. De misplaatste morele verontwaardiging van de Amerikaanse critici kreeg bij ons geen navolging, maar de kritische spot bleek niet minder giftig. De Westerse blik is selectief blind.
